[HƯỚNG DẪN] Cách Xác Định Chủ Thể Trữ Tình Chính Xác Nhất

Cách Xác Định Chủ Thể Trữ Tình ra sao? Trữ tình là một thể loại thơ phổ biến trong văn học Việt Nam, thể hiện tâm sự, cảm xúc, tình cảm của tác giả đối với bản thân, người thân, bạn bè, thiên nhiên, xã hội… Trữ tình là một thể loại thơ mang tính cá nhân, chủ quan, nên chủ thể trữ tình thường là tác giả hoặc người được tác giả đặt vào vị trí nói thơ.

Tuy nhiên, không phải lúc nào chúng ta cũng dễ dàng xác định được chủ thể trữ tình trong một bài thơ, bởi có những bài thơ sử dụng những phương thức biểu đạt khác nhau, như đại diện, ẩn dụ, hoán cải…

Vậy làm thế nào để xác định chủ thể trữ tình trong một bài thơ? Bài viết này Hocvn sẽ giới thiệu cho bạn một số cách xác định chủ thể trữ tình, cùng với những ví dụ minh họa.

Cách Xác Định Chủ Thể Trữ Tình
Cách Xác Định Chủ Thể Trữ Tình

Chủ thể trữ tình là gì?

Chủ thể trữ tình thường được hiểu là một cá nhân hoặc tác giả biểu đạt cảm xúc về tình yêu, cảm xúc và những trải nghiệm tình cảm trong các tác phẩm nghệ thuật như thơ, nhạc, phim ảnh và văn học. Những tác phẩm này thường tập trung vào sự đau khổ, mất mát, tình yêu không đáp lại hoặc tình yêu không thành. Chủ thể trữ tình thường được liên kết với các trào lưu văn học và nghệ thuật từ thế kỷ 18 đến nay.

Các tác phẩm của chủ thể trữ tình thường mang tính chất biểu cảm và thường được viết hoặc sáng tác trong một tâm trạng đầy cảm xúc, chẳng hạn như đau khổ, tuyệt vọng, đau buồn hay yêu đương. Các tác phẩm trữ tình có thể có những đặc điểm chung như sử dụng những ngôn từ tình cảm, biểu đạt một tâm trạng sâu sắc, thể hiện cảm xúc chân thành và những trải nghiệm tình yêu đầy phức tạp.

Ngoài ra, chủ thể trữ tình cũng thường được liên kết với một hình ảnh lãng mạn, đa dạng, thường được mô tả là người đàn ông hoặc phụ nữ yêu đương trong một bối cảnh đẹp mơ màng. Chủ thể trữ tình cũng thường được đặc trưng bởi tình yêu đích thực và lòng trung thành, cùng với sự kiên nhẫn và sự hy vọng trong tình yêu.

Tuy nhiên, trữ tình cũng có những lợi ích và hạn chế của nó. Các tác phẩm trữ tình có thể giúp con người thấu hiểu và đối diện với cảm xúc của họ, giúp họ cảm thấy được gắn kết với những người khác trong cộng đồng. Tuy nhiên, cũng có người cho rằng trữ tình có thể dẫn đến sự lãng mạn hóa tình yêu, gây ra những tình huống không thực tế, gây thêm nhiều đau khổ và khó khăn trong quan hệ tình cảm.

Cách xác định chủ thể trữ tình

Dựa vào đại từ nhân xưng

Một cách xác định chủ thể trữ tình đơn giản nhất là dựa vào đại từ nhân xưng mà tác giả sử dụng trong bài thơ. Nếu tác giả sử dụng đại từ nhân xưng thứ nhất, như “tôi”, “ta”, “mình”… thì chủ thể trữ tình là chính tác giả. Nếu tác giả sử dụng đại từ nhân xưng thứ hai, như “anh”, “em”, “bạn”… thì chủ thể trữ tình là người mà tác giả đang nói chuyện hoặc gửi gắm tâm sự. Nếu tác giả sử dụng đại từ nhân xưng thứ ba, như “ông”, “bà”, “cô”, “chú”… thì chủ thể trữ tình là người mà tác giả đang miêu tả hoặc nhắc đến.

Cách Xác Định Chủ Thể Trữ Tình
Cách Xác Định Chủ Thể Trữ Tình

Ví dụ:

– Trong bài thơ “Tôi yêu em” của Xuân Diệu, chủ thể trữ tình là chính tác giả, bởi tác giả sử dụng đại từ nhân xưng thứ nhất “tôi”:

– Trong bài thơ “Anh vẫn chờ em” của Nguyễn Bính, chủ thể trữ tình là người mà tác giả đang nói chuyện, bởi tác giả sử dụng đại từ nhân xưng thứ hai “em”:

Anh vẫn chờ em, chờ em đến bây giờ Chờ em đến khi tóc anh bạc màu Chờ em đến khi mắt anh mờ dần Chờ em đến khi tim anh ngừng đập

– Trong bài thơ “Bà ngoại” của Nguyễn Đình Chiểu, chủ thể trữ tình là người mà tác giả đang miêu tả, bởi tác giả sử dụng đại từ nhân xưng thứ ba “bà”:

Dựa vào ngữ cảnh và tình huống

Một cách xác định chủ thể trữ tình khác là dựa vào ngữ cảnh và tình huống mà tác giả đang trải qua hoặc đề cập đến trong bài thơ. Nếu ngữ cảnh và tình huống có liên quan đến cuộc đời, sự nghiệp, tâm trạng, quan điểm… của tác giả, thì chủ thể trữ tình là chính tác giả.

Nếu ngữ cảnh và tình huống có liên quan đến một sự kiện, một hiện tượng, một vấn đề… mà tác giả đang quan tâm hoặc bày tỏ ý kiến, thì chủ thể trữ tình là người mà tác giả đang nhắm đến hoặc đại diện cho.

Ví dụ:

– Trong bài thơ “Đêm nay Bác không ngủ” của Tố Hữu, chủ thể trữ tình là chính tác giả, bởi ngữ cảnh và tình huống là đêm trước ngày Bác Hồ qua đời, mà tác giả đang sống cùng với Bác và chứng kiến những giây phút cuối cùng của Bác:

– Trong bài thơ “Đôi mắt người Sơn Tây” của Nguyễn Khuyến, chủ thể trữ tình là người dân Sơn Tây, bởi ngữ cảnh và tình huống là cuộc chiến tranh Pháp-Xâm lược, mà tác giả đang thấy và cảm thông với những khổ đau, nhục nhã, hy sinh… của người dân Sơn Tây:

Dựa vào biện pháp tu từ và nghệ thuật

Một cách xác định chủ thể trữ tình nữa là dựa vào biện pháp tu từ và nghệ thuật mà tác giả sử dụng trong bài thơ. Nếu tác giả sử dụng những biện pháp tu từ và nghệ thuật như đối thoại, hồi tưởng, tương tác, đặt câu hỏi… thì chủ thể trữ tình là người mà tác giả đang nói chuyện, nhớ lại, tương tác, hỏi đáp…

Nếu tác giả sử dụng những biện pháp tu từ và nghệ thuật như ẩn dụ, hoán cải, nhân hóa, so sánh… thì chủ thể trữ tình là người mà tác giả đang ẩn dụ, hoán cải, nhân hóa, so sánh…

Ví dụ:

  • Trong bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” của Hàn Mặc Tử, chủ thể trữ tình là người mà tác giả đang nói chuyện, bởi tác giả sử dụng biện pháp tu từ đối thoại:
  • Trong bài thơ “Đất nước” của Nguyễn Khoa Điềm, chủ thể trữ tình là đất nước Việt Nam, bởi tác giả sử dụng biện pháp tu từ nhân hóa:

Kết luận

Trữ tình là một thể loại thơ độc đáo và sâu sắc, phản ánh tâm hồn và cảm xúc của tác giả. Để hiểu được ý nghĩa và giá trị của một bài thơ trữ tình, chúng ta cần xác định được chủ thể trữ tình, tức là người nói thơ. Chúng ta có thể xác định chủ thể trữ tình bằng cách dựa vào đại từ nhân xưng, ngữ cảnh và tình huống, biện pháp tu từ và nghệ thuật mà tác giả sử dụng trong bài thơ. Qua đó, chúng ta có thể cảm nhận được sự chân thực, sáng tạo và đa dạng của thơ trữ tình Việt Nam.

Hocvn hi vọng bài viết này đã giúp biết được Cách Xác Định Chủ Thể Trữ Tình.

Related Posts

Ray rứt hay day dứt: Cách viết và sử dụng từ đúng chính tả

Ray rứt hay day dứt là hai từ có nghĩa tương đồng, đều chỉ sự bứt rứt, dằn vặt, không yên trong lòng vì đã làm sai…

Giới thiệu về bài thơ Xin đổi kiếp này của Nguyễn Bích Ngân

Bài thơ Xin đổi kiếp này là một tác phẩm của nhà thơ Nguyễn Bích Ngân, được đăng trên tạp chí Văn nghệ quân đội số 9…

Liên hệ Viếng Lăng Bác của Hồ Chí Minh

Bài thơ Viếng Lăng Bác của nhà thơ Viễn Phương là một tác phẩm trữ tình, biểu hiện tình cảm sâu sắc của một người con đối…

Liên hệ mở rộng bài Sang Thu của tác giả Hữu Thịnh 

Mùa thu là một mùa đẹp nhất trong năm, với những sắc màu rực rỡ, những hương thơm quyến rũ và những cảm xúc dịu dàng. Mùa…

Nữ Thần Lúa đọc hiểu – Hướng dẫn chi tiết

Bài Nữ Thần Lúa đọc hiểu là một truyện thần thoại Việt Nam, được trích trong tập Kho tàng truyện thần thoại Việt Nam do NXB Giáo…

Phân tích đoạn cuối Vợ Nhặt của nhà văn Kim Lân

Vợ Nhặt là một trong những tác phẩm nổi bật của nhà văn Kim Lân, được viết vào năm 1945, trong bối cảnh nạn đói năm Ất…